چگونه میتوان مجوز اقامت خانوادگی در ترکیه دریافت کرد؟
برای اتباع خارجی که زندگی خود را در ترکیه در کنار یک شهروند ترک یا یک خارجی مقیم قانونی بنا کردهاند، داشتن وضعیت حقوقی پایدار اولویتی است که نمیتوان از آن چشمپوشی کرد. مجوز اقامت خانوادگی سازوکار رسمی است که از طریق آن قانون ترکیه این نیاز را برآورده میسازد. این مجوز بر اساس قانون شماره ۶۴۵۸ در مورد اتباع خارجی و حمایت بینالمللی، که به اختصار YUKK نامیده میشود، تنظیم شده و به اعضای واجد شرایط خانواده اجازه میدهد تحت حمایت قانونی یک حامی در ترکیه اقامت داشته باشند. این مجوز یکی از پرتقاضاترین انواع مجوزهای اقامت در قوانین مهاجرتی ترکیه است، بهویژه در میان همسران خارجی شهروندان ترک.
مجوز اقامت خانوادگی چیست؟
بر اساس قوانین ترکیه، مجوز اقامت خانوادگی یک مجوز اقامتی است که به همسر خارجی، فرزندان صغیر یا فرزندان تحت تکفل یک حامی واجد شرایط اعطا میشود. این مجوز یک ویزای مهاجرتی عمومی نیست و حق کار نمیدهد. هدف آن صرفاً این است که به اعضای واجد شرایط خانواده اجازه دهد بهصورت قانونی در ترکیه زندگی کنند. ماده ۳۴ قانون YUKK مشخص میکند چه کسی میتواند حامی چنین درخواستی باشد و چه کسی از آن بهرهمند میشود، در حالی که ماده ۳۵ شرایط مشخصی را تعیین میکند که هر دو طرف باید آنها را رعایت کنند.
چه کسی میتواند درخواست دهد؟
مجوز اقامت خانوادگی برای گروه مشخص و محدودی از اتباع خارجی در دسترس است. این مجوز ممکن است به همسر خارجی حامی، فرزندان صغیر خارجی حامی یا همسر وی، و فرزندان بزرگسال تحت تکفلی که از نظر مالی به حامی وابسته هستند اعطا شود. در رویه عملی قوانین مهاجرتی ترکیه، رایجترین سناریو درخواست یک تبعه خارجی است که با یک شهروند ترک ازدواج کرده و برای اقامت قانونی در کشور این مجوز را درخواست میدهد. در مواردی که چندهمسری توسط قانون کشور دیگری به رسمیت شناخته شده باشد، طبق قانون ترکیه تنها به یک همسر خارجی میتوان مجوز اقامت خانوادگی داد، اما فرزندان همه همسران همچنان واجد شرایط استفاده از آن هستند.
چه کسی میتواند حامی باشد؟
مفهوم حامی که در قوانین مهاجرتی ترکیه «destekleyici» نامیده میشود، در سیستم مجوزهای اقامت خانوادگی نقش محوری دارد. حامی میتواند یک شهروند ترک، دارنده کارت آبی، یک تبعه خارجی دارای مجوز اقامت معتبر در ترکیه، یا فردی با وضعیت پناهنده یا حمایت فرعی باشد.
ماده ۳۵ قانون YUKK شرایطی را که حامی باید برآورده سازد مشخص میکند:
درآمد ماهانه کل حامی نباید کمتر از حداقل دستمزد باشد و سهم سرانه این درآمد برای هر عضو خانواده نباید کمتر از یک سوم حداقل دستمزد باشد؛ حامی باید مسکنی فراهم کند که استانداردهای عمومی بهداشت و ایمنی متناسب با تعداد اعضای خانواده را داشته باشد؛ حامی باید بیمه درمانی داشته باشد که همه اعضای خانواده را پوشش دهد؛ حامی نباید در پنج سال قبل از تاریخ درخواست به دلیل جرمی علیه نظم خانواده محکوم شده باشد؛ حامی باید در سیستم ثبت آدرس ثبتنام کرده باشد؛ و حامی باید حداقل یک سال با مجوز اقامت معتبر در ترکیه اقامت داشته باشد.
این شرط اقامت یکساله برای حامیان خارجی در موارد خاصی معاف میشود. شهروندان ترکی که همسر خارجی خود را حمایت میکنند از این شرط معاف هستند، همچنین دارندگان مجوز اقامت برای اهداف تحقیقات علمی، دارندگان کارت آبی و دارندگان مجوز کار.
شرایط لازم برای متقاضی
علاوه بر تعهدات حامی، تبعه خارجی متقاضی مجوز نیز باید چندین شرط را برآورده سازد. درخواست باید قبل از انقضای ویزای فعلی متقاضی، دوره معافیت از ویزا یا مجوز اقامت موجود ارائه شود. متقاضی نباید تهدیدی برای نظم عمومی یا امنیت عمومی باشد، باید بهصورت قانونی وارد ترکیه شده باشد و نباید قبلاً در معرض دستور اخراج یا ممنوعیت ورود قرار گرفته باشد. هر دو همسر باید حداقل هجده سال سن داشته باشند. مقامات مهاجرتی ترکیه درخواستها را بهویژه از نظر وجود هرگونه نشانهای که نشان دهد ازدواج صرفاً به منظور اخذ مجوز اقامت و نه بر اساس یک رابطه زناشویی واقعی صورت گرفته، بررسی دقیق میکنند.
مدارک مورد نیاز
تهیه مجموعهای کامل و دقیق از مدارک یکی از مهمترین جنبههای فرآیند درخواست است. از متقاضی معمولاً مدارک زیر خواسته میشود: فرم درخواست مجوز اقامت امضاشده، گذرنامه اصلی به همراه کپی صفحه عکس و صفحات مهر ورود، دو عکس بیومتریک گرفتهشده در شش ماه گذشته با پسزمینه سفید، مدارکی که رابطه خانوادگی را اثبات کند مانند سند ازدواج یا شناسنامه، بیمهنامه درمانی خصوصی معتبر که دوره مجوز درخواستی را پوشش دهد، و رسید پرداخت هزینه مجوز اقامت.
حامی نیز باید مدارک پشتیبانی ارائه دهد که بهطور کلی شامل موارد زیر است: مدرک درآمد مانند فیش حقوقی، صورتحساب بانکی یا اسناد شرکت بسته به نوع اشتغال، مدرکی که اقامت را ثابت کند مانند سند مالکیت یا قرارداد اجاره، گواهی سوءپیشینه، و مدرک ثبتنام در سیستم ثبت آدرس ترکیه. مدارک صادرشده در خارج از کشور باید دارای آپوستیل باشند و با ترجمه ترکی تأییدشده توسط دفتر اسناد رسمی همراه باشند. برای فرزندان، شناسنامهها نیز باید دارای آپوستیل باشند و در موارد لازم رضایت والد دیگر الزامی است.
در مورد بیمه درمانی، یک تمایز مهم در قانون ترکیه وجود دارد؛ اگر حامی یک شهروند ترک تحت پوشش سازمان تأمین اجتماعی (SGK) باشد، همسر خارجی و فرزندان نیازی به اخذ بیمه درمانی خصوصی جداگانه ندارند. در تمام موارد دیگر، بیمه باید از یک شرکت بیمه خصوصی فعال در ترکیه تهیه شود و بیمهنامههای صادرشده در خارج از کشور پذیرفته نمیشوند.
فرآیند درخواست
درخواستهای مجوز اقامت خانوادگی از طریق پورتال رسمی e-ikamet اداره کل مدیریت مهاجرت ارائه میشوند. متقاضی یا نماینده مجاز وی وارد سیستم میشود، دستهبندی مجوز اقامت خانوادگی را انتخاب میکند، فرم درخواست را بهطور کامل پر میکند و یک وقت ملاقات در اداره کل مدیریت مهاجرت استانی متناظر با محل سکونت خود در ترکیه تعیین میکند. در روز وقت ملاقات، متقاضی باید شخصاً با تمام مدارک مورد نیاز بهصورت اصلی حاضر شود.
مسئولیت صحت تمام اطلاعات واردشده در سیستم کاملاً بر عهده متقاضی است. پس از ارائه درخواست، درخواستها حداکثر ظرف نود روز بررسی میشوند. زمان پردازش در استانهای پرجمعیت مانند استانبول معمولاً طولانیتر است، در حالی که درخواستهای ارائهشده در استانهایی با جمعیت خارجی کمتر بهطور کلی سریعتر تکمیل میشوند.
مدت مجوز و تمدید آن
مجوز اقامت خانوادگی هر بار حداکثر برای سه سال صادر میشود و مدت آن بههیچوجه نمیتواند از اعتبار باقیمانده مجوز اقامت خود حامی در صورتی که وی تبعه خارجی باشد تجاوز کند. پس از انقضا، مجوز میتواند بدون نیاز به خروج متقاضی از ترکیه تمدید شود، مشروط بر اینکه تمام شرایط واجد بودن همچنان برقرار باشند. توصیه میشود درخواستهای تمدید حداکثر دو ماه قبل از انقضای مجوز فعلی آغاز شود. مدت تمدید نیز به سه سال در هر درخواست محدود است.
حقوق اعطاشده توسط مجوز
داشتن مجوز اقامت خانوادگی حق ماندن قانونی در ترکیه را در طول مدت اعتبار مجوز تضمین میکند و خطر جرایم ناشی از تجاوز از مدت اقامت یا اخراج به دلایل مهاجرتی را از بین میبرد. کودکان زیر هجده سال میتوانند بدون نیاز به مجوز اقامت جداگانه دانشآموزی در مدارس ابتدایی و متوسطه ترکیه ثبتنام کنند. این مجوز همچنین نقطه آغازی در برنامهریزی بلندمدت اقامت است. اتباع خارجی که حداقل سه سال پیوسته با مجوز اقامت خانوادگی در ترکیه اقامت داشتهاند میتوانند طبق قانون ترکیه درخواست تبدیل به مجوز اقامت کوتاهمدت کنند. علاوه بر این، همسر خارجی یک شهروند ترک که حداقل سه سال بر این اساس اقامت داشته ممکن است واجد شرایط درخواست تابعیت ترکیه از طریق ازدواج شود، مشروط به برآورده کردن شرایط اضافی مقرر در قانون تابعیت.
رد، لغو و راهحلهای قانونی
مقامات مهاجرتی ترکیه میتوانند در شرایط مختلفی مجوز اقامت خانوادگی را رد یا لغو کنند. رایجترین دلایل عبارتند از: شواهدی مبنی بر واقعی نبودن ازدواج، انحلال پیوند خانوادگی از طریق طلاق یا فوت، اقامت متقاضی خارج از ترکیه بیش از یکصد و هشتاد روز در طول سال مجوز، عدم رعایت الزامات مالی یا قانونی توسط حامی، و استفاده از مجوز برای اهدافی غیر از هدف اعلامشده.
در صورت صدور تصمیم منفی، متقاضی شصت روز از تاریخ ابلاغ فرصت دارد تا در دادگاه اداری برای ابطال تصمیم اقامه دعوا کند. همین بازه شصتروزه برای تصمیماتی که تمدید را رد میکنند یا مجوز موجود را لغو میکنند نیز صدق میکند. با توجه به ماهیت فنی قانون اداری ترکیه، در چنین پروندههایی استفاده از نمایندگی حقوقی اکیداً توصیه میشود.
دارندگان مجوزی که محل سکونت خود را در ترکیه به استان دیگری تغییر میدهند نیز مشمول تعهد اطلاعرسانی هستند؛ اداره کل مدیریت مهاجرت استان جدید باید ظرف بیست روز کاری از تاریخ نقل مکان مطلع شود و کارت مجوز جدیدی با آدرس بهروز شده برای مدت باقیمانده از پیش پرداختشده بدون هزینه اضافی صادر میشود.
برای کمک یا مشاوره بیشتر در این زمینه، میتوانید با ما تماس بگیرید.
